[row]
[col span=”8″ span__sm=”12″]
در دنیای تجارت بینالمللی و حتی معاملات داخلی، اسناد مختلفی برای نظمدهی، شفافیت و تسهیل فرآیند خرید و فروش کالا یا خدمات وجود دارد. یکی از مهمترین این اسناد، پروفرما اینویس (Proforma Invoice) یا همان پیشفاکتور است. بسیاری از افرادی که با واردات، صادرات یا حتی خریدهای عمده سروکار دارند، با این اصطلاح روبرو میشوند. اما واقعاً پروفرما چیست؟ چه تفاوتی با فاکتور رسمی دارد؟ چه زمانی صادر میشود و چه کاربردهایی دارد؟ در این مقاله به طور کامل به بررسی این موضوع میپردازیم.نمونه پروفرما PDFنمونه پروفرما با ترجمه فارسی
[/col]
[col span=”4″ span__sm=”12″ divider=”0″]
[button text=”نمونه پروفرما pdf” size=”larger” animate=”fadeInLeft” radius=”99″ link=”https://ciphoenix.com/wp-content/uploads/2025/02/PROFORMA-INVOICE.html” target=”_blank”]
[/col]
[/row]
پروفرما یا پیش فاکتور چیست؟
پیش فاکتور یا پروفرما اینویس، سندی غیر رسمی است که پیش از صدور فاکتور نهایی توسط فروشنده برای خریدار صادر میشود و حاوی اطلاعات اولیهای مانند قیمت کالا، شرایط پرداخت، نحوه ارسال، وزن، بستهبندی و … است.
پروفرما معمولاً زمانی صادر میشود که خریدار درخواست قیمت میکند یا برای شروع مذاکرات تجاری نیاز به یک سند رسمی دارد، اما هنوز خرید نهایی نشده است. بنابراین میتوان گفت که پروفرما، یک تعهد پیشنهادی از طرف فروشنده است و تا زمانی که توافق نهایی نشود، الزامآور نیست.
معنی پروفرما چیست؟
پروفرما (Proforma Invoice) یک پیشفاکتور یا صورتحساب اولیه است که فروشنده قبل از انجام معامله برای خریدار صادر میکند. این سند شامل جزئیاتی مانند نوع کالا، مقدار، قیمت، شرایط پرداخت، زمان تحویل و روش حملونقل است. پروفرما معمولاً برای ثبت سفارش و انجام مراحل اداری و بانکی (مثل گشایش اعتبار یا ثبت سفارش در گمرک) استفاده میشود و ارزش حقوقی آن بهعنوان قرارداد اولیه بین فروشنده و خریدار شناخته میشود، اما بهخودیخود حکم فاکتور نهایی یا سند پرداخت را ندارد.
اینویس چیست؟
اینویس (Invoice) به معنای فاکتور رسمی و نهایی است که پس از انجام معامله و ارسال کالا صادر میشود. این سند به عنوان مبنای پرداخت نهایی خریدار و همچنین مجوز ورود کالا به گمرک مورد استفاده قرار میگیرد.
اطلاعات درج شده در پروفرما
یک پروفرما استاندارد و معتبر باید شامل مجموعهای از اطلاعات دقیق و جامع باشد تا تمامی جزئیات معامله به روشنی مشخص شود و طرفین بتوانند به درستی نسبت به شرایط توافق کنند. این اطلاعات معمولاً شامل موارد زیر است:
- عنوان “Proforma Invoice”
در بالای سند، عنوان «پیش فاکتور» یا «Proforma Invoice» به وضوح درج میشود تا ماهیت رسمی و پیشنویسی آن مشخص باشد. - نام و اطلاعات تماس فروشنده و خریدار
اطلاعات کامل فروشنده و خریدار شامل نام شرکت یا شخص، آدرس، شماره تلفن، ایمیل و سایر راههای ارتباطی دقیقاً نوشته میشود. - شماره و تاریخ صدور
هر پروفرما باید دارای شماره اختصاصی و تاریخ دقیق صدور باشد که برای پیگیری و ارجاعهای بعدی اهمیت بالایی دارد. - شرح کامل کالا یا خدمات
توضیح دقیق و کامل درباره کالا یا خدمات ارائه شده، شامل نام محصول، کد کالا، ویژگیها و مشخصات فنی آنها.
- مقدار و واحد اندازهگیری
تعداد کالا یا مقدار خدمات سفارش داده شده به همراه واحدهای مربوطه (مانند عدد، کیلوگرم، متر) درج میشود. - قیمت واحد و مبلغ کل
قیمت هر واحد کالا یا خدمات و جمع کل هزینهها به صورت شفاف و دقیق نوشته میشود. - شرایط پرداخت (TT یا LC)
نوع و شرایط پرداخت مانند انتقال تلگرافی (TT) یا اعتبار اسنادی (LC) مشخص میگردد تا طرفین در جریان نحوه پرداخت باشند. - شرایط حمل و تحویل
مشخصات نحوه حمل، محل تحویل و شرایط مربوط به ارسال کالا (مانند FOB، CIF و …) ذکر میشود. - زمان تحویل
تاریخ یا بازه زمانی تقریبی تحویل کالا به خریدار قید میگردد. - امضا یا مهر فروشنده (در صورت نیاز)
در صورت ضرورت، پروفرما توسط فروشنده امضا یا مهر میشود تا اعتبار قانونی بیشتری پیدا کند.
جدول مقایسهای تفاوت پروفرما و اینویس
| ویژگی | پروفرما اینویس (Proforma Invoice) | اینویس / فاکتور تجاری (Commercial Invoice) |
| تعریف | پیشفاکتور صادر شده توسط فروشنده قبل از نهایی شدن معامله | فاکتور نهایی و سند رسمی درخواست وجه پس از ارسال کالا |
| ماهیت حقوقی | یک پیشنهاد تجاری و سند اولیه است و تعهد قطعی ایجاد نمیکند | یک سند رسمی، تعهدآور و قابل ارجاع در مراجع قانونی است |
| کاربرد اصلی | ثبت سفارش، اخذ مجوزهای واردات و گشایش اعتبار اسنادی (LC) | ترخیص کالا از گمرک، رفع تعهد ارزی و حسابداری مالی |
| زمان صدور | قبل از تولید، بستهبندی یا ارسال کالا | همزمان با ارسال کالا یا پس از آمادهسازی آن برای بارگیری |
| قیمت | قیمت تقریبی یا پیشنهادی معتبر برای مدت زمان مشخص | قیمت قطعی و نهایی که باید توسط خریدار پرداخت شود |
نحوه صدور پروفرما یا پیش فاکتور
صدور پروفرما توسط فروشنده انجام میشود و فرآیندی است که در آن اطلاعات دقیق و رسمی درباره کالا یا خدمات مورد نظر به خریدار ارائه میگردد. این مرحله، یکی از مراحل کلیدی در فرآیند معامله به شمار میرود و به عنوان یک سند پیششرط برای انجام قرارداد اصلی محسوب میشود. در صدور پروفرما، معمولاً مراحل زیر به طور دقیق و با دقت طی میشود:
-
دریافت درخواست از سوی خریدار
ابتدا فروشنده درخواست رسمی خود را از خریدار دریافت میکند که این درخواست ممکن است به صورت ایمیل، فرم رسمی یا هر کانال ارتباطی معتبر دیگری ارسال شود. این درخواست شامل جزئیات اولیه مورد نیاز برای تهیه پروفرما خواهد بود.
-
تعیین اطلاعات لازم
در این مرحله، فروشنده اطلاعات جامع و دقیقی را درباره معامله گردآوری میکند. این اطلاعات شامل مشخصات دقیق کالا یا خدمات، تعداد یا حجم سفارش، قیمت واحد و کل، نحوه بستهبندی کالا، شرایط تحویل مانند FOB (تحویل در عرشه کشتی)، CIF (هزینه، بیمه و کرایه حمل)، زمان تقریبی ارسال و همچنین شرایط پرداخت مانند پیشپرداخت یا پرداخت پس از تحویل میباشد.
-
تهیه پروفرما در فرمت استاندارد
پس از جمعآوری تمامی اطلاعات مورد نیاز، فروشنده پروفرمای خود را در قالبی رسمی و استاندارد تهیه میکند. این سند باید شامل تمامی جزئیات ذکر شده باشد تا خریدار بتواند به درستی شرایط معامله را بررسی و ارزیابی کند.
-
ارسال پروفرما برای خریدار
پروفرما تهیه شده معمولاً به صورت ایمیل یا به شکل چاپ شده برای خریدار ارسال میشود تا مورد بررسی و تأیید قرار گیرد.
-
امضای طرفین (در صورت نیاز)
گاهی اوقات برای اطمینان بیشتر و رسمیت بخشیدن به توافق اولیه، نیاز است که هر دو طرف، فروشنده و خریدار، پروفرما را امضا کنند. این امضا نشاندهنده قبول شرایط مندرج در پروفرما و تمایل به ادامه فرآیند معامله است.

نحوه گرفتن پروفرما
اگر قصد دریافت پروفرما دارید، لازم است مراحل مشخص و منظمی را طی کنید تا فرآیند دریافت این سند مهم با دقت و به درستی انجام شود. به طور کلی، مراحل زیر را باید رعایت کنید:
-
تماس با فروشنده یا تأمینکننده
ابتدا باید با فروشنده یا تأمینکننده کالا یا خدمات مورد نظر تماس برقرار کنید. این ارتباط میتواند از طریق ایمیل، تماس تلفنی یا پر کردن فرمهای درخواست آنلاین انجام شود.
-
ارائه مشخصات دقیق
در این مرحله، لازم است مشخصات دقیق کالا شامل نوع، مدل، تعداد سفارش، کشور مقصد، و همچنین شرایط پرداخت مانند پیشپرداخت یا پرداخت پس از تحویل و شرایط حمل و نقل (نحوه ارسال، مدت زمان حمل و نوع حمل مانند هوایی یا دریایی) را به فروشنده اعلام کنید. دقت در ارائه این اطلاعات باعث میشود که پروفرما دقیق و منطبق با نیازهای شما تهیه شود.
-
ارسال درخواست رسمی صدور پروفرما
درخواست خود را به صورت رسمی و مکتوب، همراه با درج اطلاعات کامل شرکت یا شخص خریدار (مانند نام، آدرس، شماره تماس و کد اقتصادی در صورت وجود) به فروشنده ارسال کنید. این کار معمولاً از طریق ایمیل انجام میشود و به فروشنده کمک میکند تا سند پروفرما را با صحت و دقت بالا تهیه کند.
-
بررسی و اصلاح پروفرما
پس از دریافت پروفرما، آن را به دقت بررسی کنید تا اطمینان حاصل شود که تمامی جزئیات مطابق با توافقات اولیه و نیازهای شما درج شدهاند. در صورت مشاهده هرگونه اشتباه یا نیاز به تغییر، فوراً با فروشنده تماس بگیرید و درخواست اصلاحات لازم را مطرح کنید تا پروفرما نهایی و بدون ایراد باشد.
نمونه پروفرما اینویس با ترجمه فارسی
یک پروفرما معمولاً به صورت یک سند رسمی و ساختاریافته ارائه میشود که شامل جدولها و بخشهای مشخصی است تا تمامی جزئیات معامله به طور شفاف و دقیق ثبت شود. این اطلاعات به خریدار و فروشنده کمک میکند تا تمامی شرایط قرارداد اولیه را به صورت مکتوب داشته باشند و از بروز اختلافات احتمالی جلوگیری شود. بخشهای اصلی یک پروفرما معمولاً شامل موارد زیر است:
- نام و آدرس فروشنده و خریدار
- شماره و تاریخ پروفرما
- شرح کالا
- تعداد
- قیمت واحد و قیمت کل
- شرایط پرداخت
- شرایط تحویل
- زمان تحویل
- اطلاعات حملونقل

موارد استفاده از پیش فاکتور یا پروفرما
پروفرما یا پیش فاکتور، به عنوان یک سند رسمی و معتبر، کاربردهای متعددی در فرآیندهای تجاری و بازرگانی دارد که نقش مهمی در تسهیل و تسریع انجام معاملات ایفا میکند. از جمله مهمترین کاربردهای پیش فاکتور میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- اخذ مجوز واردات
پروفرما به عنوان مدرکی رسمی، برای درخواست و دریافت مجوزهای لازم جهت واردات کالا به کشور مورد استفاده قرار میگیرد. این سند اطلاعات دقیق کالا، قیمت و شرایط معامله را به مرجعهای ذیربط ارائه میدهد. - دریافت ارز از بانک مرکزی
در معاملات بینالمللی، برای تخصیص ارز و تبدیل آن به پول داخلی، بانکهای مرکزی معمولاً پروفرما را به عنوان یکی از مدارک اصلی درخواست ارز میپذیرند. این سند کمک میکند تا فرآیند انتقال ارز به شکل قانونی و سریع انجام شود. - تنظیم قراردادهای بینالمللی
پروفرما پیشنویس اولیه قرارداد محسوب میشود و بسیاری از بندهای مهم قرارداد نهایی بر اساس شرایط مندرج در آن شکل میگیرد. بنابراین، در تنظیم و مذاکره قراردادهای بینالمللی نقش کلیدی دارد. - صدور حواله یا گشایش اعتبار اسنادی (LC)
بانکها و موسسات مالی برای صدور حوالههای ارزی یا گشایش اعتبار اسنادی، معمولاً درخواست پروفرما را میکنند تا اطمینان حاصل شود که معامله واقعی و با شرایط مشخص صورت میگیرد. - اطلاعرسانی به گمرک یا شرکت حملونقل
پروفرما اطلاعات لازم برای ترخیص کالا در گمرک و هماهنگی با شرکتهای حملونقل را فراهم میکند و به عنوان مبنایی برای انجام مراحل حمل و نقل بینالمللی استفاده میشود. - برآورد هزینههای خرید
با داشتن پروفرما، خریدار میتواند هزینه نهایی خرید را به دقت محاسبه کند و بودجهبندی مناسبی برای خرید کالا یا خدمات انجام دهد.
مزایای پروفرما چیست؟
پروفرما یا پیش فاکتور، به عنوان یک سند رسمی و کلیدی در فرآیندهای تجاری، دارای مزایای متعددی است که نقش مهمی در تسهیل و تضمین موفقیت معاملات ایفا میکند. از جمله مهمترین مزایای پروفرما میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- شفافسازی شرایط معامله
پروفرما با درج دقیق قیمت کالاها، شرایط پرداخت، نحوه حمل و زمان تحویل، زمینه شفافیت کامل در معامله را فراهم میکند و از بروز سوءتفاهمها و اختلافات احتمالی بین طرفین جلوگیری مینماید. - مبنای مذاکرات
این سند به عنوان یک چارچوب اولیه عمل میکند که طرفین معامله بر اساس آن میتوانند وارد مرحله مذاکره و توافق نهایی شوند. بدین ترتیب، فرآیند مذاکره هدفمند و منظم خواهد بود. - ضروری برای واردات
در بسیاری از کشورها، ارائه پروفرما برای اخذ مجوزهای لازم جهت واردات کالا الزامی است و بدون آن، انجام مراحل قانونی واردات امکانپذیر نمیباشد. بنابراین، پروفرما نقش حیاتی در تسهیل فرآیندهای گمرکی و مجوزدهی دارد. - استفاده در مکاتبات رسمی
پروفرما به عنوان سند اولیه و معتبر در مراودات رسمی با سازمانهای دولتی، بانکها و موسسات مالی مورد استفاده قرار میگیرد و اعتبار قانونی قابل توجهی دارد که روندهای اداری را تسریع میکند.

موارد مهم در پروفرما
برای اینکه پروفرما به عنوان سندی معتبر و موثر در فرآیندهای تجاری مورد استفاده قرار گیرد، باید به چند نکته کلیدی توجه ویژهای شود:
- درج دقیق اطلاعات
اطلاعات مندرج در پروفرما باید با دقت کامل و بدون اشتباه ثبت شود. هر گونه اشتباه در مشخصات کالا، قیمت، شرایط پرداخت یا تحویل میتواند منجر به تأخیر در انجام معامله، مشکلات گمرکی یا حتی اختلافات حقوقی بین طرفین شود. - هماهنگی با اسناد دیگر
اطلاعات ذکر شده در پروفرما باید با سایر اسناد مرتبط مانند قرارداد اصلی، فاکتور نهایی (Invoice) و مدارک حمل هماهنگ و منطبق باشد تا از بروز تناقضها جلوگیری شود و تمامی مراحل معامله به صورت یکپارچه پیش برود. - اعتبار زمانی
در پروفرما معمولاً مدت زمان اعتبار سند ذکر میشود، مثلاً ۳۰ روز از تاریخ صدور. این اعتبار زمانی مشخص میکند که شرایط و قیمتهای اعلام شده تا چه مدت معتبر هستند و پس از آن ممکن است نیاز به بازبینی یا صدور پروفرمای جدید باشد.
شماره پروفرما چیست؟
شماره پروفرما عددی یکتا و منحصر به فرد است که به هر پیشفاکتور اختصاص داده میشود تا شناسایی و پیگیری آن به آسانی انجام گیرد. این شماره معمولاً توسط فروشنده تعیین میشود و در تمامی مکاتبات، اسناد و گزارشهای مرتبط با آن معامله به کار میرود. استفاده از شماره پروفرما باعث سازماندهی بهتر اسناد، جلوگیری از اشتباهات احتمالی و تسریع فرآیند پیگیری و پاسخگویی میگردد. همچنین، این شماره به خریدار و فروشنده کمک میکند تا به راحتی به اطلاعات مربوط به آن پیشفاکتور دسترسی داشته باشند و امور مالی و اداری مربوط به آن را مدیریت کنند.
تفاوت پروفرما در روش پرداخت TT با پرداخت LC
- پرداخت TT (Telegraphic Transfer)
این روش پرداخت به صورت انتقال نقدی مستقیم از طریق بانک به حساب فروشنده انجام میشود. در پرداخت TT، پروفرما معمولاً سادهتر و غیررسمیتر است زیرا بانکها نقش کمتری در کنترل و تأیید اسناد دارند. در این حالت، تمرکز اصلی بر روی مشخصات کالا، قیمت و شرایط کلی معامله است و نیازی به تطابق کامل پروفرما با استانداردهای بانکی پیچیده نیست.
- پرداخت LC (Letter of Credit)
در روش پرداخت با اعتبار اسنادی، بانک خریدار تعهد میکند که پرداخت را به فروشنده انجام دهد به شرطی که اسناد ارائه شده دقیقاً مطابق شرایط و استانداردهای تعیین شده در اعتبار اسنادی باشند. بنابراین، پروفرما در این حالت باید بسیار دقیق، رسمی و منطبق با قوانین و استانداردهای بانکها تنظیم شود. هرگونه مغایرت یا اشتباه در اطلاعات پروفرما میتواند منجر به رد اسناد توسط بانک و تأخیر یا لغو پرداخت گردد.
به طور خلاصه، در پرداخت TT، پروفرما فرمت سادهتری دارد و تمرکز بر معامله مستقیم است، اما در پرداخت LC، دقت و رسمی بودن پروفرما اهمیت حیاتی دارد و باید تمامی جزئیات با دقت و به طور کامل منطبق بر شرایط اعتبار اسنادی باشد.

پروفرما یا پیش فاکتور چه زمانی صادر میشود؟
پروفرما یا پیش فاکتور معمولاً در مراحل ابتدایی و مقدماتی فرآیند معامله صادر میشود و نقش مهمی در تسهیل ارتباط بین فروشنده و خریدار دارد. به طور خاص، صدور پروفرما در موارد زیر انجام میشود:
- درخواست قیمت
زمانی که خریدار تمایل دارد از فروشنده قیمت کالا یا خدمات را دریافت کند، پروفرما به عنوان سند رسمی ارائه قیمت و شرایط معامله صادر میشود تا مبنایی برای تصمیمگیری باشد. - قبل از اخذ مجوز واردات
برای دریافت مجوزهای لازم جهت واردات کالا به کشور مقصد، معمولاً ارائه پروفرما الزامی است و فروشنده آن را پیش از شروع مراحل قانونی در اختیار خریدار قرار میدهد. - قبل از گشایش اعتبار اسنادی (LC)
هنگامی که خریدار قصد دارد برای پرداخت از طریق اعتبار اسنادی اقدام کند، پروفرما به عنوان یکی از مدارک اصلی برای تنظیم و گشایش LC صادر میشود. - برای برآورد هزینهها
پروفرما به خریدار کمک میکند تا هزینههای دقیق مربوط به خرید کالا یا خدمات را برآورد کرده و برنامهریزی مالی مناسبی انجام دهد.
نمونه پروفرما وارداتی

دریافت پروفرما با سیایفونیکس
شرکت سیایفونیکس یکی از شرکتهای فعال و معتبر در زمینه واردات و صادرات کالا است که خدمات کامل و تخصصی بازرگانی را برای مشتریان خود فراهم میسازد. اگر قصد دریافت پروفرما (پیش فاکتور) از طریق این شرکت را دارید،با ما در تماس باشید.
نتیجهگیری
پروفرما یا پیشفاکتور یکی از اسناد مهم در معاملات تجاری، بهویژه در حوزه واردات و صادرات است که موجب شفافسازی و تسهیل فرآیندهای اجرایی میشود. اگرچه سند نهایی محسوب نمیشود، اما کاربرد گستردهای در مراحل اولیه معامله، دریافت مجوز، گشایش اعتبار و بررسی هزینهها دارد.
سوالات متداول
آیا پروفرما سند رسمی است؟
خیر، پروفرما سند رسمی حسابداری یا گمرکی نیست، اما در بسیاری از موارد، کاربرد رسمی دارد.
مشخصات پروفرما شامل چه مواردی میشود؟
مشخصات پروفرما معمولاً شامل اطلاعات فروشنده و خریدار، شماره و تاریخ پروفرما، شرح کالا یا خدمات، تعداد و قیمت، شرایط پرداخت، زمان و محل تحویل، شرایط حملونقل و اعتبار زمانی پروفرما است.
سند پروفرما چیست؟
سند پروفرما یک پیشفاکتور اولیه است که فروشنده برای معرفی جزئیات کالا، قیمت و شرایط معامله پیش از صدور فاکتور نهایی به خریدار ارائه میدهد.
پروفرما اینویس چیست و چه تفاوتی با فاکتور رسمی دارد؟
پروفرما اینویس (Proforma Invoice) یک پیشفاکتور غیرقابل پرداخت است که فروشنده پیش از نهایی شدن معامله برای خریدار صادر میکند تا جزئیات کالا، قیمت، شرایط پرداخت و حمل را مشخص کند؛ در حالی که فاکتور رسمی سندی مالی برای پرداخت است و پس از تأیید نهایی صادر میشود.
آیا میتوان از پروفرما برای پرداخت استفاده کرد؟
در برخی موارد، بله؛ مخصوصاً در پرداختهای TT که پروفرما مبنای انتقال وجه میشود.
آیا امکان باطل کردن پروفرما وجود دارد؟
بله، چون پروفرما تعهد نهایی محسوب نمیشود، فروشنده یا خریدار میتوانند آن را اصلاح یا باطل کنند. البته بهتر است این موضوع طی توافق طرفین و به صورت کتبی انجام شود.
چگونه میتوان پروفرما را ترجمه کرد؟
برای ارائه به مراجع رسمی یا بانکها، باید پروفرما توسط مترجم رسمی قوه قضاییه یا دارالترجمه معتبر به زبان مورد نظر (معمولاً انگلیسی) ترجمه شود و مهر رسمی داشته باشد.
معنی proforma چیست؟
Proforma به معنی پیشفاکتور یا فاکتور پیشنویس است که معمولاً توسط فروشنده صادر میشود و شامل جزئیات کالا، قیمت، شرایط تحویل و مدت زمان پرداخت است، اما یک فاکتور رسمی حسابداری محسوب نمیشود.
اعتبار پروفرما چقدر است؟
مدت اعتبار در خود پروفرما ذکر میشود. معمولاً این مدت ۱۵ تا ۳۰ روز است. پس از آن، در صورت نیاز باید پروفرمای جدید درخواست شود.
نمونه پروفرما انگلیسی چیه؟
نمونه پروفرما انگلیسی یک فاکتور پیشفرض به زبان انگلیسیه که فروشنده قبل از ارسال کالا میفرسته. این سند شامل کالا، تعداد، قیمت و شرایط پرداخت هست و برای گمرک، بانک یا تأیید سفارش استفاده میشه.